Πανικός Τραμπ σκιάζει τις ΗΠΑ

Του Νίκου Βαρσάμη

Ποτέ άλλοτε στην Ιστορία των ΗΠΑ ένας υποψήφιος για την Προεδρία δεν είχε ταυτόχρονα τη στήριξη ενός πρώην Προέδρου, του απερχόμενου Προέδρου και του κύριου αντιπάλου του στη μάχη των Προκριματικών.

Συνήθως ένα πρώην Πρόεδρος είναι υπεράνω κομματικών αντιπαραθέσεων και ο απερχόμενος φροντίζει για την υστεροφημία του, ενώ ο κύριος εσωκομματικός αντίπαλος περνά σε δεύτερο πλάνο, ώστε σε περίπτωση ήττας να μπορεί να επανέλθει στην κούρσα των επόμενων προκριματικών.

Ιφιγένεια εν Μαδρίτη

Του Νίκου Βαρσάμη

Τελικά χάρη στη μεταστροφή του Σόιμπλε ο Ραχόι απέφυγε τον ρόλο της Ιφιγένειας για να πνεύσει ούριος άνεμος στα πανιά του Σύμφωνου Σταθερότητας. Ως άλλος Απόστολος Παύλος στον δρόμο για τη Δαμασκό που έπαυσε να είναι διώκτης των χριστιανών όταν άκουσε τη φωνή του Κυρίου «Σαούλ, Σαούλ, τι με διώκεις;», ο Σόιμπλε ματαίωσε την επιβολή προστίμου που ο ίδιος είχε προωθήσει πιέζοντας σχεδόν εκβιαστικά τους τελευταίους τρεις μήνες και γλίτωσε τον πρωθυπουργό της Ισπανίας από βίαιο πολιτικό θάνατο.

ΗΠΑ, μια ευρωπαϊκή δύναμη

Του Νίκου Βαρσάμη

Το βραχυκύκλωμα της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης με υπαιτιότητα της Γερμανίας από το 2008 και κυρίως από την έναρξη της κρίσης στην Ευρωζώνη την άνοιξη του 2010 έχει οδηγήσει την ΕΕ σήμερα σε μια πρωτοφανή στην Ιστορία της πολυδιάσπαση. Oλα δείχνουν ότι το ηγεμονικό κενό, με την απροθυμία του Βερολίνου να πληρώσει το κόστος της κυριαρχίας του, θα το καλύψουν οι ΗΠΑ. Ως μήνυμα προς αυτή την κατεύθυνση θα πρέπει να διαβάσουμε και την παρέμβαση του υπουργού Οικονομικών των ΗΠΑ Τζακ Λιου για τη διευθέτηση του ελληνικού χρέους και όχι μόνον ως ανακλαστική αντίδραση οφειλόμενη στην αποσταθεροποίηση της Τουρκίας.

Η ταπείνωση της Ελλάδος

Του Νίκου Βαρσάμη

Το Der Spiegel αποκάλεσε «φρικαλεότητες» τους όρους που οι δανειστές επέβαλλαν στην Ελλάδα, προκειμένου να της χορηγήσουν (κι άλλα) δάνεια. Έγινε λόγος για μετατροπή της Ελλάδας σε «οικονομικό προτεκτοράτο της ΕΕ». Οι αναλυτές κάνουν λόγο για μια από τις σκληρότερες τιμωρίες που επιβάλλει η ΕΕ, σε μέλος της.

Παντού στον κόσμο, υπάρχει η αίσθηση ότι η Ελλάδα, δεν υποχρεώθηκε απλά να υπογράψει μια σκληρή συμφωνία. Είναι πια κοινό μυστικό, ότι η χώρα ουσιαστικά ταπεινώθηκε με κάθε επισημότητα, από τους λεγόμενος φίλους της. Ουδέποτε στη νεότερη ιστορία της Ευρώπης, εν καιρό ειρήνης, μια χώρα υποχρεώθηκε σε τέτοια ταπεινωτική τιμωρία. 

Απομόνωση και διχασμός

Του Νίκου Βαρσάμη

Τόσο με τη συνέντευξή του στο Al Jazeera όσο και με τις δηλώσεις του μετά το υπουργικό συμβούλιο, ο Ερντογάν δήλωσε ξεκάθαρα ότι επενδύει στον διχασμό της χώρας για να επισπεύσει την οικοδόμηση ενός προσωποπαγούς καθεστώτος, μια δυναμική που βρισκόταν σε πλήρη εξέλιξη και πριν εκδηλωθεί το αποτυχημένο πραξικόπημα. Οποιος δεν είναι μαζί μου είναι εναντίον μου, διαμηνύει αντιστρέφοντας τη γνωστή ρήση του Λένιν, μια επιλογή που καθιστά την Τουρκία ασταθή χώρα και μη προβλέψιμο παράγοντα στους ρευστούς και εύθραυστους συσχετισμούς στην ευρύτερη Μέση Ανατολή.

Η επόμενη ημέρα του Brexit

Του Νίκου Βαρσάμη

Η Βρετανία ξεκαθάρισε ότι δεν επιθυμεί να αναλάβει την εκ περιτροπής εξάμηνη προεδρία του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου για το δεύτερο εξάμηνο του 2017, μια χειρονομία καλής θέλησης που δηλώνει ότι δεν υπάρχει πρόθεση χρονοκαθυστέρησης για οποιαδήποτε σκοπιμότητα. Καλή θέληση έναντι κατανόησης των Βρυξελλών αλλά και των «27» ότι το Λονδίνο χρειάζεται την αναγκαία πίστωση χρόνου ώστε να προετοιμασθεί για την περίπλοκη και μακρά διαπραγμάτευση που θα αρχίσει μόλις η βρετανική πλευρά ζητήσει την ενεργοποίηση του άρθρου 50 της Συνθήκης της Λισαβόνας.

Αλληλεγγύη και τιμωρία

Του Νίκου Βαρσάμη

Σε επίπεδο Eurogroup και Ecofin ομόφωνα οι 17 και οι 26 αντίστοιχα εταίροι της Πορτογαλίας και της Ισπανίας αποφάσισαν να κινηθεί η διαδικασία επιβολής κυρώσεων στη Λισαβόνα και τη Μαδρίτη για παραβίαση του πλαφόν δημοσιονομικού ελλείμματος 3%, όπως αυτό ορίζεται από το Σύμφωνο Σταθερότητας.

Σε διμερές επίπεδο ο πρόεδρος της Γαλλίας, Ολάντ, ο οποίος επισκέπτεται τη Λισαβόνα, δηλώνει ότι δεν μπορούν να ζητούνται από την Πορτογαλία περισσότερα από όσα έχει κάνει ήδη, «έχουμε ανάγκη από κοινούς κανόνες αλλά και ανάγκη για αλληλεγγύη και ελπίδα», είπε χαρακτηριστικά πριν υπογραμμίσει την τεράστια προσπάθεια της χώρας να τηρήσει τους κανόνες. Με τη σειρά του ο πρωθυπουργός της Πορτογαλίας, Κόστα, δηλώνει ότι η χώρα είναι έτοιμη να κάνει ό,τι μπορεί για να διορθώσει την όποια παρέκκλιση φέτος.

Μια βεντέτα με παρελθόν

Του Νίκου Βαρσάμη

Η κορύφωση της έντασης στις σχέσεις της Ουάσιγκτον με το καθεστώς Ερντογάν, που είναι το κυρίαρχο στοιχείο της επόμενης μέρας του αποτυχόντος πραξικοπήματος, έχει βαθιές ρίζες στο παρελθόν, καθώς ήταν με μια μόνο παρένθεση η σταθερά στις σχέσεις ΗΠΑ-Τουρκίας από την επαύριο της πρώτης εκλογικής νίκης του ΑΚΡ, τον Νοέμβριο του 2002. Την άνοιξη του 2003, λίγο πριν από την εισβολή των ΗΠΑ στο Ιράκ, η Βουλή στην Αγκυρα απορρίπτει το αίτημα της Ουάσιγκτον για διέλευση αμερικανικών στρατιωτικών δυνάμεων που θα εισέβαλαν από Βορρά και θα συντόμευαν την ανατροπή του Σαντάμ. Στις αρχές του καλοκαιριού του ίδιου χρόνου αμερικανικές δυνάμεις συλλαμβάνουν στο Βόρειο Ιράκ κομάντος του τουρκικού στρατού και τους επιφυλάσσουν μεταχείριση... Γκουαντάναμο!

Επιτάχυνση εξομάλυνσης;

Του Νίκου Βαρσάμη

Δεν είναι ούτε τυχαίο ούτε συμπτωματικό που ο ευρισκόμενος στη Μόσχα υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ Τζ. Κέρι έσπευσε προχθές Παρασκευή να υπογραμμίσει ότι η σφαγή στη Νίκαια δείχνει την ανάγκη επιτάχυνσης των προσπαθειών ελέγχου της τρομοκρατίας, κυρίως στη Συρία. Λίγες μέρες μετά τη σύνοδο κορυφής του ΝΑΤΟ στη Βαρσοβία αλλά και τη σύνοδο του συμβουλίου ΝΑΤΟ - Ρωσίας, ο επικεφαλής του Στέιτ Ντιπάρτμεντ με την επίσκεψή του στη ρωσική πρωτεύουσα και τη συνάντηση με τους Πούτιν - Λαβρόφ δηλώνει ότι η Ουάσιγκτον επείγεται για μια συνολική διευθέτηση με τη Μόσχα:

Διαπραγματευτικό πλεονέκτημα

Του Νίκου Βαρσάμη

Η πρωθυπουργός της Βρετανίας, Τερέζα Μέι, υπήρξε ξεκάθαρη, ανέθεσε το υπουργείο Εξωτερικών στον Μπορίς Τζόνσον και όρισε επικεφαλής διαπραγματευτή για το Brexit τον Ντέιβιντ Ντέιβις, δηλαδή δύο σκληρούς ευρωσκεπτικιστές. Το μήνυμα είναι ξεκάθαρο, το Λονδίνο γυρίζει σελίδα και δεν υπάρχει περιθώριο προσδοκιών για παράκαμψη, καθυστέρηση ή έστω «απονεύρωση» του Brexit. Η επίκληση του άρθρου 50 θα υλοποιηθεί μόλις βρεθεί μια μεθόδευση συμμετοχής στη διαπραγμάτευση της Σκοτίας και μόλις ξεκαθαρίσει η προσφυγή ή όχι σε πρόωρες εκλογές.

Η εποχή των χαμένων ψευδαισθήσεων

Του Νίκου Βαρσάμη

Η καθιέρωση του Κράτους Πρόνοιας μετά το 1960, ο δυτικοευρωπαϊκός Μάης με την Άνοιξη της Πράγας το 1968 και η πτώση του τείχους του Βερολίνου το 1989, ήταν τα τρία μείζονα γεγονότα που έλαβαν χώρα στο δεύτερο μισό του 20ου αιώνα στην Ευρώπη. Η υπογραφή της συμφωνίας για την δημιουργία του ευρώ την 1η Μαΐου 2004 στην Αθήνα, σε συνδυασμό με την ένταξη στην Ε. Ένωση χωρών της Ανατολικής Ευρώπης αποτελούσαν μέχρι πρότινος μείζονα γεγονότα της Ευρώπης στην απαρχή του 21ου αιώνα.

Η 23η Ιουνίου-ημέρα του βρετανικού δημοψηφίσματος αποτελεί πλέον την πιο σημαντική στιγμή της Ευρώπης εδώ και ένα αιώνα. Αν την περίοδο 2000-2004 ήταν η εποχή των «Μεγάλων προσδοκιών», το 2016 εμφανίζεται ως η εποχή των «χαμένων ψευδαισθήσεων».